[ SŞEM, 2017-09-26 ]   [ BIKE MALPERA DESTPK ]   [ BXE NV BIJAREYAN ]   [ KONTAKT ]   [ INFO ]   [ LGERN & ARŞV ]  
DESTPK
Ne
Nivsar
Kulturmagazn
Hevpeyvn
Kolumnst
Ewrokurd
E-Pirtk
Lteratr
Ziman
Muzk
Foto
Lnk
E-POSTEYA TE
  Nav (Username)  
   
  fre (Password)  
   
   
     
   E-posteyeka n
 bo xwe qeyd bike
 
REKLAM


HEVPEYVN 
Şwirmend neşwirmend behsa serhatiya xwe TRT-ya kurd dike
Umt Firat
STENBOL, 18/11 2008 Dema ko dewleta tirkan behsa avakirina kanaleka kurd di bin ban TRT-y de kir Sinan Ilhan j wek gernendey gişt y w kanal destnşan kir. Her di cih de di medyaya tirkan di bazara gotgota kurd de behsa Umt Firat j hat kirin ko goya ew şwirmend kurd y w kanal ye.

Sinan Ilhan ji bil rewşenbr analst kurd Umt Firat digel gelek kurdn d j tkil dan bi wan re li ser konsepta TRT-ya kurd axiv guh xwe da nrn tbniyn wan. L bel card j nav bi dv Umt Firat ketib kesn ko dixwestin di TRT-ya kurd de bixebitin CV-yn xwe şna ko ji TRT-y re rkin ji Umt Firat re rdikirin.

Mustafa Aydogan di v hevpeyvna dirj de sohbetek li ser serhatiya Umt Firat tkiliya w ya digel TRT-ya kurd dike.

***

Mustafa Aydogan: Di heyva hezran de, ber di rojnameya Hurriyet de d re j di rojnameyn din de herweha di steyn Înternet yn cuda de neyek hat weşandin. Li gor w ney, TRTy d kanaleke kurd danya Umt Firat j d bibya şwirdar w kanal. Pişt w ney, peyiv minaqeşeyn li ser v byer btir hatin kirin reaksyonn di v war de btir hatin ziman. Helbet, reaksyon j pir cuda bn. Yn ko ji bo v pirs, tu pir tawanbar dikir, rexneyn dijwar li te digirtin j hebn yn ko rewşa te xweş didt j hebn. Wek din, hin j hebn ko dixwast pişt lkolneke baş bigihjin encamek. Ev mesele i ye? Ma tu bi rast şwirdar kanala kurd ya navbihur y?

Umt Firat: Ev ne mizawiryeke rojnameya Hurriyet b. Ev taybetmendyeke v rojnamey ya naskir ye. Negihaneke nasa min ji rojnameya Hurriyet li min gerya got ko w hebna kanaleke weha bihstib. Li gor texmna w, div haya min j bivnev ji v bbya gava pirs, b ez j ketibm nav hin danstendinan an na, hing li w der, bi awayek pir saf, wek ko ez hertim dikim, min bi durist got ko er, haya min j heye ji TRTy li min geryan bi min re j peyivn. Heta, min got ko bi texmna min, ne bi ten li gel min, li gel gelek mirovn din j peyivne. Xanima rojnamevan j ji bo tiştn ko em peyivbn, rica kir, da bi rya telefon hevpeyivneke kurt bike min j qebl kir.

Mustafa Aydogan: Ango kanaleke weha d b dann.

Umt Firat: Bel.

Mustafa Aydogan: Hn i peyivn?

Umt Firat: Ber min şwirdaran me hevdu dt. Helbet, min ji bo şwirdar ko cara yekem li min geryab, behsa hin tiştan kirib. Ma ez dikarim ji we re i bikim? Hn dixwazin kanalake kurd danin. L kurdya min nne, ez bi kurd nizanim. Ji ber v yek, ez nikarim bi kr we bm. Ez bi ten dikarim di v war de navnşann rast bidim we, b k dikarin bi kr we bn. Ez dikarim agahdaryan bidim we, b div hn bi k re pwendyan danin. L tev v j wan got ko div em hevdu bibnin hevdudtina me d pir bifeyde be. Li ser v yek j me hevdu dt. Şwirdaran em di heman roj de, birin ba Birveber gişt j em bi hevdu dan nasn.

Mustafa Aydogan: Ma te bi tena ser xwe ew dtin?

Umt Firat: Na, min bi tena ser xwe ew nedtin. Di hevdudtinan de, li ba min hevalek min pir kevin, dostek min hja heb ko ji hakimyeta w ya ziman kurd tu kes d nikaribe şik bike, di v war de xwedrmet e bi salan e ko bi awayek alak di nav tevgera kurd de ye. Lewra ez pozsyona xwe, bi qas ko ez karibim li gel wan rnim tr nabnim.

Mustafa Aydogan: Te got ko te Birveber gişt j dt.

Umt Firat: Min Birveber gişt j me hevdu dt, helbet.

Mustafa Aydogan: Hevdudtin keng pk hat?

Umt Firat: Di dawya adara bihur de.

Mustafa Aydogan: Ango ber weşandina ney.

Umt Firat: Er, gava me hevdu dt, hing ev ne nehatib bihstin.

Mustafa Aydogan: Baş e, ma pşnyaz ji aly Birveber gişt ve hat kirin?

Umt Firat: Na, ji aly şwirdaran ve hat kirin. Min j heval xwe y ko di chana kurd de naskir serwext edebyat folklora kurd li gel xwe bir ez m. Helbet, wan xwastib ko min bi ten bibnin. L pişt ko min destra wan j stend, ez heval xwe y behskir, em bi hevdu re n.

Mustafa Aydogan: Tu behsa heval xwe dik, l tu nav w nabj. Çima?

Umt Firat: Ez nav w venaşrim. Min digot, awa be, tu p dizan.

Mustafa Aydogan: Er, ez dizanim, l em v hevpeyivn ji bo raya gişt dikin. Loma ya her rast ew e ko raya gişt j p zanibe.

Umt Firat: Tu niyeteke min a veşartin tune ye. Nav w Îhsan Aksoy e. Ji xwe, herkes w nas dike.

Mustafa Aydogan: Baş e, ma civna şwirdary ya ko tu behs dik, li Birveberya gişt ya TRTy b?

Umt Firat: Er. Em li Enqerey li Bireveberya gişt civyan. Me civn bi şwirdaran re kir. Em rojek sax, ji ser sibeh heta var civyan. Me hesasyetn xwe, taswasn xwe, nrnn xwe, hv pşnyazn xwe ann ziman. Em li ser w peyivn, b kanaleke weha, ern an neyn, dikare awa b fahmkirin.

Mustafa Aydogan: We kjan taswas ann ziman?

Umt Firat: Min got ko heger hn weşann TRTy yn roj wergernin kurd weşan bikin, ev qet ne pwst e. Ji ber ko kurd ji xwe wan fhm dikin. Heger hn weşan bi kurd bikin baş e, l heger hn weha bikin, ango heger ew bibe wergereke TRTy, d bala kurdan nekişne. Pwstya kurdan j bi v tune ye. Tu derdek wan weha nne. Di esl xwe de, pwstya kurdan bi kanaleke din a bi kurd j zde nne. Hejmara kanaln ko bi kurd weşan dikin, ji niha ve gihiştiye 10an. Dil wan kjan kanal bixwaze, dikarin bi rya satelta Hotbird l binrin. Mirov bi ten parabolek dane bi satelt ve gir bide, tr dik. Bi ser de j kanaln dever hene.

Di esl xwe de, mirov dikare daxwazn kurdan tişt ko kurd pwstya w his dikin, weha bne ziman: Tev ko kurd xwedyn nifseke ew qas mezin in, ew qas bi ch war in, h j kanala kurd, an j perwerdeya kurd ji wan t texsrkirin. Helbet ji ber v yek, kurd dişin, xwe li derve dibnin. Ango ew dibjin ko ima em mna hevwelatyn v welat yn kurd nikarin ji kanaleke TVy ya bi kurd, ji maf perwerdeya bi kurd stifadey bikin. Ev mafek me y xwezay ye. Li v welat mna hevwelatyn asay, em j dixwazin bi ziman xwe guhdarya weşan j bikin perwerde j bibin. Çima ev tişt ji me tn texsrkirin? Min kanaln ko di asta netewey de ji Turksat weşanan dikin hejmartin, bi qas du sed kanalan hene. Kurd ji ber van sedemn behskir, di belavok daxuyanyn cuda de hertim li ser kmanya weşaneke TVy rawestyanin; di her fersend de hewil didin ko van daxwazn xwe bnin ziman. Ma em kanalek bi ten dixwazin? Helbet, em ne yek bi ten, ji yek zdetir kanalan dixwazin. Bel, em dixwazin.

Mustafa Aydogan: Hn ji k dixwazin?

Umt Firat: Helbet, ji dewlet. Em ji dewlet re dibjin ko ev heq me ye. Hn ima bi kurd weşan nakin? Pwstyn civak piek bidin ber avn xwe v bikin. Îroj ronakbrek tirk dikare prenspn TRTy yn weşan, siyaseta w, an yn kanaleke din neecibne, rexneyan l bigire. Dikare j re bibje ko ew weşaneke baş nake. Ev normal e. Em kurd j ji TRTy re weha dibjin; em v weşan naecibnin, v neke, kanaleke kurd ya baştir dane, weşaneke baştir bike. Gava h li meydan tu tişt nne, me hewil da ko em ji wan re behsa van bikin me nrnn xwe bi wan dan zann.

Mustafa Aydogan: Baş e, i hvyn te ji kanaleke weha hene? Te di v war de i pşnyaz kirin?

Umt Firat: Min hvyn xwe yn ji kanaleke kurd, hem di civnn navbihur de ann ziman hem j nivsn. Li gor min, ji bo ko mirov bi metodeke cuda tkeve chana kurdan, div mirov v kanal bi kar nene, div mirov ji midaxeleya chana kurdan bireve. Ango div ev hewil bide ko bibe kanaleke ad chana kurdan. Min bstikeke ber j got, heger hn hewil bidin ko weşann TRTy yn bi tirk, bi kurd bidin, hn nikaribin bawery xurttir bikin, hn nikaribin bawerya kes bnin. Heger hn tiştek weha bikin, tu kes j d ji we bawer neke. Wek din j hn bbawery zdetir bikin. Rewşeke weha d di nav kurdan de, bibe sedema xeyalşkestineke mezin. Div mirov bi taybet ji v bireve.

Mustafa Aydogan: Ango div ev kanal ad chana kurd be. Div hewil nede ko taybetmendyn chana kurd ji hol rake. Berevajya w, div l bixebite ko v chan tev hem bedewya w bide ji bo pşvena w mkanan amade bike. Ma tu weha dibj?

Umt Firat: Er. Ji bil v, ev mecbryetek e j. Weşaneke li dij v nikare tkeve chana kurdan nikare fonksyona hvkir pk bne. Heger ew dixwazin pirsa kurd bi awayek demokratk areser bikin, div siyaseta v weşan j di v hindav de be. Div xizmeta pkanna v daxwaz bike..

Mustafa Aydogan: Baş e, div weşann v kanal bi gişt awa bin, div ber wan bi k ve bin?

Umt Firat: Min di nivsa xwe ya rojnameya Zaman de j dyar kirib. Ez dikarim li v der j dubare bikim. Ji kanaleke ko bi ten ber w bi salmezinan ve be btir, hedefn kanaln TVy yn normal i bin, div ew j weha be. Div weşann kanala kurd hewil bidin ko ber wan li mirovn ji her nifş be. Bo nimne, ji pirsn tenduristy yn gişt bigire, heta perwerdeya ziman; ji raporn li ser rewşa ba ryan bigire, heta pirsn jngeh; ji bernameyn minaqeşeyn siyaseta aktuel and bigire, heta skan bernameyn şah pşbirkeyan; ji film bernameyn belgey bigire, heta rzefilmn kurd filmn snemay; ji bernameyn zarokan bigire, heta reklaman, ango bi kurt, hem tiştn ko dikarin di kanaleke televzyon ya njen de hebin, div di v kanal de j hebin.

Mustafa Aydogan: Ma ew dikarin weha bikin?

Umt Firat: Heger statuya ferm zde dernekeve pş mirov karibe kanala kurdi dr propagandayn ideolojk siyas bigire, ima d nebe? Wek din j ji aly abor bingeh ve, dezgeha ko dikare v kar her baş bike j TRT ye. Helbet heger bixwaze.

Mustafa Aydogan: Ma tu hv dik ko ew karibin weha bikin?

Umt Firat: Ew mecbr in ko bikin. Ji ber ko li v welat tu rdereke din tune ye.

Mustafa Aydogan: Wan berpirsyarn ko te ew di civnn şwirdary de dtin, ma tu bawer dik ko ew di v war de niyetpak bin? Tu dikar li ser biryardarya wan a di v war de i bibj? Ew karibin ji heq v kar derkevin?

Umt Firat: Ez dizanim ko ev ne pir hsan e. L ez dikarim bibjim ko di ser de Birveber gişt, hevaln w yn ko alkarya w dikin şwirdarn w, min hem gelek niyetpak dtin. Wek din j min dt ko ew biryardar bn j. Ji xwe, heger niyeteke wan a din hebe, ew di demeke kurt de derkeve meydan. Di v war de, div tetbqatn ji bo civak piştrasker pbawer bn kirin. Îmajeke baş, bawery xurt dike.

Mustafa Aydogan: Baş e, ez niha dixwazim dsan bipirsim. Temam, tu ne şwirdar , l ma teklfa şwirdary j li te nehat kirin?

Umt Firat: Na. Teklfeke weha j nehat kirin. L bi ten di asta şwr danstendinn fikr de, li gel me pwend hat dann.

Mustafa Aydogan: We pişt civna li Enqerey dsan hevdu dt?

Umt Firat: Er. Pişt Enqerey, me li Stenbol j hevdu dt. TRTy ji bo kanala kurd şwirdarek destnşan kirib. W telefon min kir dyar kir ko gava ew b Stenbol, ew dixwaze min bibne. V car, ne li gel heval xwe y ko di civna Enqerey de amade b, l li gel hevalek xwe y kurd din ko dsan ez pir p bawer bm, em ji bo hevdudtin n.

Mustafa Aydogan: Te nav heval xwe y ber eşkere kir, l tu car nav heval xwe y beşdar civna Stenbol nabj.

Umt Firat: Baş e, ez nav w j bibjim. Kes ko beşdar hevdudtina li Stenbol b, heval min Serbesty, ya rast, edtor me y Serbesty, Mihemed Sanri b.

Mustafa Aydogan: Y ko li te gerya, k b?

Umt Firat: Ciwanmrek bi nav Snan Îlhan b. Koordnator TRTy y kurd ye. Bi esl xwe ji Rihay ye, min ew du caran dt.

Mustafa Aydogan: Te got, Snan Îlhan?

Umt Firat: Bel. Koordnator TRTy y kanala kurd.

Mustafa Aydogan: Ew kes ko nav w di w neya Hurriyet de heb. Ne xwe, bi kman ew beş ney y li ser koordnator rast b?

Umt Firat: Er, l li v der tişt ko şaş e, i ye?

Mustafa Aydogan: Ji tişt şaş btir, tiştn ko di heq koordnator navbihur de di rojnameyan de derketin, balkş in. Li gor nivsn rojnameyan, ew ber li wezareta karbarn derve di dareya stixbarat de xebitye w li dervey welat j di gelek niqteyn krtk de, di war stixbarat de berpirsyar wergirtiye. Tu dikar di heq w de wek din i bibj?

Umt Firat: Ê min j di heq Snan Îlhan de tu agahdaryeke min a zde nne. Ango tu agahdaryeke min a taybet tune ye. Min j neyn li ser w di Hurriyet de xwendin. Min bi ten dizanb ko ew ji wezareta karbarn derve derbas TRTy bb ji Rihay b.

Mustafa Aydogan: Ma we ber hevdu nas nedikir?

Umt Firat: Na. Cara yekem gava me civan dab hevdu, min ew li Stenbol dt. Wek min bstikeke ber j dyar kir, di heyva hezrana bihur de, w telefon min kir da zann ko ew ji bo kar koordnatory hatiye destnşankirin gava b Stenbol dixwaze min bibne. Li ser v yek, me hevdu dt. Wek din j ber ko ez ji br bikim ez dixwazim bibjim, ew di heyva lon de j hatib Stenbol, hing j li min gerya me dsan hevdu dt.

Mustafa Aydogan: Y ko cara yekem apemen bi van civnan hisand, tu by, ne weha?

Umt Firat: Ez bawer dikim ko heger em ji berdla civnan bibjin hevdudtin, d rasttir be. Bel, min qet veneşartiye. Gava ji min hat pirsn, min tavil got. Ez mirovek vekir me, ez nrnn xwe li her dever eşkere dibjim. Min ber j li gelek deveran bi awayek eşkere behsa van pwend hevdudtinan kiriye, ez niha j li v der bi awayek pir eşkere dibjim. Ez k bixwazim, ez bibnim, ev ne pir giring e. Ya giring ew e ko ez di w hevdudtin de i dibjim xwedy helwsteke awa me. Wek din j ma ev i biguharne ko ew burokratek be, peyay dewlet be ber li wezareta karbarn derve xebitbe? Ev kanal ji aly dewlet ve t dann, helbet ew wezfey bide burokratek xwe, pisporek xwe. Ma ji vya xwezaytir i heye?

Mustafa Aydogan: Ez te tawanbar nakim. Em li pirsek hr dibin, minaqeşeya w dikin. Li ser kes ko we hevdu dtiye, tiştn ko di rojnameyan de hatine nivsn hene. Em j dixwazin şikn xwe yn di v war de bnin ziman pirsn xwe bikin. Di encam de, fikrn cuda derkevin j ya ko em dikin minaqeşeyeke meden ye, sohbeteke bifeyde ye. Wek din j ne şert e ko mirov bigihje encamek j.

Umt Firat: Rast e. Ez ji nrnn cuda natirsim, l ez ji wan mirovan ditirsim ko van cudahyan normal nahesibnin wan xweş nabnin. Ez hewante behsa cudahyan j nakim, bawerya min ev e ez wan wek zengnyek dinirxnim. Ji bil v, ji ber ko tu xwedy v xweşdtin y j em dikarin sohbeteke xweştir bikin.

Mustafa Aydogan: Mirovn xwednrn min natirsnin, l ew mirov min zde ditirsnin ko di esl xwe de, ne xwedyn tu nrnan in bi taybet di pirsn pir heyat de ko wan pir ji nzk ve eleqedar dikin j destr didin hinin din, da ji berdla wan bifikirin. Loma bila dil te rehet be, heger fikrn me ji bin de li hevdu nekin j ez bawer dikim ko ev sohbet d dsan bifeyde be. Pirs meraqa min a di v mijar de, btir ji bo w ye ko raya kurdan a gişt bi awayek rast b agahdarkirin. Ji ber w yek, pirsn li ser v mijar bi d hevdu de hatin.

Umt Firat: Ez tdigihjim. Ez ji bo pirsn te j ji bo meraqa te j tu tiştek nabjim. Ji aly din ve, ez bi xwe j dixwazim ko div raya gişt bi awayek rast b agahdarkirin.

Mustafa Aydogan: Baş e, ka em vegerin ser civnan, an j ji qewla te em vegerin ser hevdudtinan. Ma armanca van hevdudtinn şwirdary tesbtkirina siyaseteke weşan ya n ye?.

Umt Firat: Helbet..

Mustafa Aydogan: Yan tu dibj ko ber tu tiştek tesbtkir nne?

Umt Firat: Çaroveyeke gişt hatiye dann bşik, l ez bawer nakim ko wan hem hrgilyn weşan tesbt kiribin. Heger tiştek weha hebya, ji xwe, pwstya wan a ji bo dtina me d nebya. Lewra hing ji bo tesbtkirina siyaseta weşan d pwst bi civnn şwirdary tune bya. Ango gava dewlet ev qann derxistiye, div biv nev li tiştinan fikirbe ew dyar kiribin. L ez dsan j weha difikirim, heger siyaseteke w ya weşan ya hertişt w dyarkir hebya, hing d ji bo pkanna w, bi ten kadroyn xwe hilbijartana dest bi kar bikiraya..

Mustafa Aydogan: Ma ne balkş e?

Umt Firat: Heger tu li siyasetn tradsyonel binr, balkş xuya ye. Div tiştek weha nekiraya. L bi qas ko ez tdigihjim, dewlet kmanyek dtiye, pwstyeke weşan tesbt kiriye, qanna w derxistiye niha j l dikole, b ev weşan d awa karibe bibe weşaneke tetmnkar.

Mustafa Aydogan: Ma tradsyona dewlet ya 85 sal ji bo ko em tam berevajya vya bifikirin, ne sedemeke trker e? Qey ez şaş im?

Umt Firat: Ev di heman dem de, w j nşan dide ko tradsyona tu behsa w dik, hd hd t terkkirin. L binre, weşana bi kurd, ne tiştek pik e. Dev ji nad pşhikumeke cid ya heşt pnc sal t berdan. Ma ev hindik e?

Mustafa Aydogan: Na, devjberdana nad pşhikima ko xwe disprin nkar, helbet kfa mirov tne. L heta ko hebna kurdan, hem taybetmendyn wan maf azadyn wan n netewey demokratk n bingeh nekevin bin misogerya qanna bingeh heta ko di v war de, di asoy de tu tişt dyar nebe, heger mirov zde bihv bibe, hing şika min heye ko ev dikare bibe sedema xeyalşkestinek. Ango hn hebna gelek qebl nekin, an j qma xwe bi ten bi qeblkirina li meydann xwepşandanan bnin pişt w j hn bibjin ko ziman te heye, va em bi ziman te weşan bikin. Ma kurd d bi vya b xapandin?

Umt Firat: Rast e, l pkanna hem tiştn ko em dixwazin j bi derbek re ne ew qas hsan e. Div ev yek di w ry de ko ber bi devera behskir ve die, wek gaveke hvdr b nirxandin. Wek din j ne xapandina kurdan, l bawerkirina kurdan giring e. Heger mirov li gor v tev bigere, ev bawer d pk b.

Mustafa Aydogan: L tev v j pir zehmet xuya ye ko mirov karibe di demeke kurt de bawerya kurdan p bne.

Umt Firat: Heger weşanek di hindava pnyazn me de pk b ko me di hevdudtinan de anbn ziman, hing ez weha difikirim ko kurd d bi niyeteke baş l binrin bawerya xwe p bnin. Ji bo nehlana pşhikmek, ji bo betalkirina nkarek, destpkirina ji deverek pwst giring e. Ev ber bi nehlana pşhikim nkarn din ve j gaveke rast giring e.

Mustafa Aydogan: Ez hv dikim ko hertişt li gor dil te bibe em di v war de, ji berdla poltkayn xapnok, bi poltkayn rasteqntir re r bi r bibin. Daxwaza min ew e ko di v war de gavn şikrevn bn rojev. L gava mirov li tradsyona 85 sal dinre, mirov di v war de, dsan j nikare zde hvdar be.

Umt Firat: Heger heman tradsyon b meşandin, ez bi xwe j weha difikirim. L ez bawer dikim ko di v war de, tradsyona kevin d b terkkirin em bi praktkeke n re r bi r bibin. Ka ez careke din j bibjim; di esl xwe de, pwstya kurdan bi awayek bilez bi kanaleke TVy ya kurd nne. L tev hertişt j ez dibjim, heger hikmet dewlet dixwazin di TRTy de kanalek vekin bi zimanek bi salan qedexekir weşan bikin, ev ne tiştek pik e. Ji bil v j heger ew dixwazin pirsek areser bikin, hing div ev weşan j xizmeta v aresery bike.

Mustafa Aydogan: Baş e, neya di war şwirdarya te de awa derket?

Umt Firat: Min ji Hurriyet re behsa roka v hevdudtin kir. Hurriyet j nivs got; Umt Firat j b şwirdar w. Di hundir nivs de tu agahdaryek nne ko bi şwirdarya min ve eleqedar be, l di sernivs de heye. Min ji berpirsyar Hurriyet y nivsan re, ji birz Necdet Aan re daxuyanyek şand t de got ko tu tiştek weha tune b min j daxwaza sererastkirina w ney kir ko bi nav Gulden Aydin hatib weşandin. Şwirdarya TRTy ya ji bo weşann kurd ji bo min dikare şerefek be j l formasyoneke min a weha nne, ango kurdya min nne. Wek din j byereke weha tune ye. Ev ne tiştek rreşker e, l byereke weha neb. Min got ko ji kerema xwe re v şaşy sererast bikin. Wan soz da min, l sererast nekir.

Mustafa Aydogan: Di pwendyn te Hurryet de, ber j byereke bi v reng bb, ne weha?

Umt Firat: Bel, rast e. Di adara 2006an de, me li Unversteya Bilgiy konferansek amade kir. Ji rojnameya Hurriyet Sefa Kaplan li min geryab. W ji min pirsb, b me bang k kirib, k d başdar bibna k d beşdar nebna. Min j got ko me bang wan kesan nekiriye ko dixwazin pirsa kurd bi şidet areser bikin. Me weha kirib. Tu pwendya kesn ko şidet diparzin nikare bi konferanseke weha re hebe. Min got; mirovin j hene ko em di beşdarya wan de tu feydey nabnin. Min got ko me bang wan kesan nekir ko dixwazin pirsa kurd bi şidet areser bikin, ji şidet bawer dikin, şidet diparzin. Di nav re pirs, b me bang Leyla Zanay kirib. Min j got na, me bang w nekiriye. Di nav yn bangkir de Ahmet Turk heye, serok party ye. Osman Baydemr heye, serok Beledyeya Dyarbekir ye. Ev hevaln ha beşdar in di heman dem de axver in. L Hurriyet weha nivs; Umt Firat dyar kir ko Leyla Zana şidet diparze, loma bang w nehatiye kirin. Rast e, min ev herdu fade j bi kar ann, ji bil v j min got, me bang wan kesan j nekiriye ko şidet diparzin. L min ev fadeyn ha, bi awayek li gel hevdu bi hevdu ve girday bi kar neanbn.

Mustafa Aydogan: Ma pwendyn we yn li gel berpirsyarn ko d v kanal danin, h berdewam in?

Umt Firat: Pwendyeke me ya baş heye berdewam e. Gava du heyv ber ez heval behskir, em li gel Snan Beg rniştin, min j re got ko yaho, pişt w neya Hurriyet ya neminasib, hin heval dostn me yn kurd hene ko li min digerin. Her end ez dibjim ko tu pwendyeke min nne, neya di Hurriyet de derew b j bawer nakin. Di v rewş de, tu i tewsyey min dik? Snan Beg rica kir, da ez miracaet agahdaryn weha bigihnim wan. Min j CVyn ko gihiştibn dest min, şandin. D re, ez bersiva hevaln ko li agahdaryn xwe yn şand dipirsin j weha didim; weleh ji xwe, ez ne mixatab v kar me min ew şandin devern ko divyab ew bigihan ez bi wan didim zann ko navnşana rast, ne ez im.

Mustafa Aydogan: Madem kanaleke weha d b dann, hing div kurd i bikin? Div helwsta kurdan a li hember v kanal i be? Ronakbrn kurdan div bi awayek awa li v byer binre?

Umt Firat: Heger TRT kanaleke kurd datne di v kar de nsyatf dide kurdan, ev helbet mandar e. Ji xwe, daxwaza me j ev e. Div ronakbrn kurdan byereke weha bi niyeteke baş binirxnin. Div bi hesasyeteke tr nzk v kar bibin div l bixebitin, da ev kar di zemneke cidtir de b birvebirin.

Mustafa Aydogan: Ango tu dibj ko div kurd li dervey v nemnin, bi xwe tkevin nav w hewil bidin ko tesr l bikin, ne weha?

Umt Firat: Ma niha bila TRT kanaleke kurd danne? Ma em v dixwazin? Me bi salan digot, kanala kurd. A va mkanek. Ma em bibjin ko em v naxwazin? Sibeh serokwezr derkeve weha bibje; Kurd d bibe derseke hilbijarbar, ma div kurd j bibjin na, em dersn mtingehkaran nastnin? Ev mentiqeke nexwazperest e. Li İraq di dema rejma be`syan de, Radyoya Bexday bi salan weşann bi kurd kir. Li Kurdistana Iraq, kjan kurd derket got ko em weşann be`syan naxwazin, ew ziman me xerab dikin? An j gava di dema şahty de, ji Tehran di dema rejma Sovyet de ji Êrvan weşan dihatin kirin, kjan kurd got ko ev weşann ha me nerehet dikin, kurdya me xerab dikin? Kjan kurd li dij wan weşanan derketin? Div hn li qalteya weşan binrin. Tiştn baş dibje, an nabje? L ev dewletek e. Ji bo rexneyan li xwe bigire, TVy danne, kanal venake. L qey kmanya vya his kiriye ko vedike. Ma em weşana bi kurd dixwazin? Bel, em dixwazin. Ev t dann, heger hn dannin j ji xwe, ev mirovn ha li weşann yn danne dinrin. W ax, hn j danin. Wek din j ji ber sedemn li jor dyarkir be j kurd vya dixwazin; lewra ev naskirina mafek ye, bickirina v maf ye.

Mustafa Aydogan: Baş e, ez niha dixwazim bipirsim. Dibe ko div min ber bipirsyaya. Pirsa weşana bi kurd awa hat rojev?

Umt Firat: Pirsa weşana bi kurd di 11 hezrana 2008an de bi guharneke qann hat rojev. TRTy j pişt w, di v war de dest bi xebat kir. Ev ne tiştek pik e. Ev mizgnya qedandina siyasetek dide. Siyaseteke ko xwe dispre nkar asmlasyon... Êd div em xwe ji pvajoyeke n re amade bikin.

Mustafa Aydogan: Tu pir bihv xuya y?

Umt Firat: Ma ez awa ne bihv bim?.. Ev tam 40 sal in ko li v welat weşana TVy t kirin ev tam 40 sal in ko kurd daxwaza maf weşana TVy ya bi ziman xwe dikin. Bi salan e ko li hundir avn me hat nrn ji me re hat gotin ko hn tune ne. Hat gotin ko ziman kurd tune ye. Ziman me her tune hat hesibandin Niha ev ziman kurd y tunehesiband d bi biryara TRTy ya danna kanala bi kurd, di jyana civak de cih xwe bigire. Ma bi te, ev byereke pik e?

Mustafa Aydogan: Ma bi ten hvyn te hene? Li gel v qet tu niqte nne ko te dixe taswasan? Ango qey tirsn te, taswasn te tune ne?

Umt Firat: Helbet heye. Taswasa min ev e; ev qann bi hin destrnameyan ve dikare b fonksyon b hiştin. Hing rewşeke pir xerab peyda dibe. L dsan j hvya min ew e ko tiştek weha d nebe.

Mustafa Aydogan: Îroj, li chan gelek kanaln bi kurd hene. Pşvenn teknolojk mkana bfonksyonhlana qedexey da kurdan. Tev ko bi salan e, pwstyeke weha heye j dewlet ancax pişt v rewş biryareke weha da. Te ber j dyar kir ko ji aly praktk ve pwstya kanaleke bi kurd tune ye. Baş e, tev v j tu ima h j piştgirya danna v kanal dik?

Umt Firat: Bel, min ber j dyar kirib, heger tu ji min bipirs, ji aly praktk ve, pwstya kurdan bi kanaleke bi kurd ya weha tune ye. Wek te j got, bi saya pşvenn teknolojk kanaln ko bersiva v pwsty didin hene her ko bie, biv nev d kanaln n j li wan zde bibin. L tev v j rewşa hey bi zora kurdan die. Lewra ji bo kurdan zehmet e ko tbigihjin, b di şertn chan yn roj de, ima dewlet maf weşana TVy ya bi kurd nade wan. Ev maf me ye. Gava mkana stendin bikaranna v maf dyar bibe, ima em nestnin bi kar nenin? Ji bo i em ji v maf stifadey nekin? Ji ber van sedeman, div ev kanal hebe ji bo ko ev kanal li gor taybetmendyn chana kurd weşan bike, div kurd xwednsyatf bin.

Mustafa Aydogan: Belk h gelek tişt hene ko div b peyivandin, gelek pirs hene ko div b pirsn, l em nikarin her tişt j di hevpeyivnek de bi c bikin. Loma ez dixwazim di v niqtey de biqednim ji bo v hevpeyivn sipas te bikim.

Umt Firat: Ez j sipas dikim.

-----------------------------------
Nivskar: MUSTAFA AYDOGAN filseydo@hotmail.com
Weşandin: 2008-11-18
Xwendin: 12884
 

HEVPEYVN   
Selah Bedredn: EGRK ENKS ji bo drxistina kurdan ji şoreş hatin ava kirin (2012-10-25)
Familyeya Cell Cell xizmeteka mezin ji bo kurd kirine dikin foto (2012-10-13)
Kemal Burkay: Bila dewlet hikmet wek mixateba pirsa kurd bi me re rne (2012-10-10)
Sed Veroj: Tirkiye d tiraf bi Kurdistaneka serbixwe bike (2012-04-23)
Ebdilhekm Beşar: Em tevl Meclisa Niştiman ya Sriy nabin (2012-03-24)
Mesd Barzan: Krza Iraq dikare me mecbr serxwebn bike (2012-01-23)
Firat: Ak Parti naxwaze qanneka esas ya n ke kurd dikarin patiyeka d ava bikin (2011-11-29)
Mihemed Adiyaman: Serkirdeyek PKK- Hogir minafiq em kirin dijmin PKK- (2011-09-18)
Sezgin Tanrikulu: Erdogan bye wek Tansu Çiller Dogan Gureş (2011-08-29)
Nrvan Barzan: BDP- xeletiyeka stratejk kir em d hzn xwe li ser snor bi cih bikin (2011-08-28)
Barzan: Şer PKK- xizmeta doza kurdan nake konferansa kurdistan j nabe (2011-08-22)
Mesrr Barzan: Ez serxwebn dixwazim l hj firseta serxwebn nebye (2011-07-16)
Şerafettn El: Divt tirkbn kemalzm di qanna esas de nemnin (2011-06-12)
Aktar: Kurd federasyon dixwazin divt pols j girday desthilata herm bin (2011-06-08)
Omer Şxms: Mesd Barzan mirovek sngfireh ji bo diyalog rxweşker e (2011-06-04)
Altan Tan: Erdogan partiya w teslm dewlet brokrasiya w bn (2011-04-22)
Kişanak: Armanca me ew e ko em bi km 40 kursiyan bi dest xin (2011-04-20)
Muhsin Kizilkaya: Ez xwe ji faşstn tirkan kurdan awa biparzim (2011-04-14)
Nrvan Barzan: Tkiliyn Kurdistan Tirkiyey gehiştine qunaxa ko hd tknein (2011-03-22)
[hevpeyvn] Iraq bi şer ewsandin dikare lawaz bibe wek Sudan l bt (2011-01-18)
PIRSIYARA AKTEL
Li gor qenaeta te bila kurdn Kurdistana Sriyey digel projeya Emerkay yan ya Rsyay bin?
 
Ya Emerkay
Ya Rsyay
  Encamn dengan
 
NERNGEH
 
[kitb] Sun Z: Hunera şer (2016-04-21)
Ismail Beşiki ji kurdan re li ser ermeniyan semnerek da (2013-09-28)
Kurdistan ber serxwebna siyas serxwebna petrol ekonomk lan dike (2012-05-21)
Tewanga navdrn ziman kurd (2009-02-08)
Umt Firat dibje navnşana areserya pirsa kurd ne PKK ye (2008-11-11)
Hro Taleban: Min nedixwest Mam Celal bibe serokkomar Iraq [foto] (2007-05-10)
Alfabeya kurd-latn ji bo ziman kurd ji alfabeya kurd-ereb minasibtir e (2005-11-02)
Ferqa di nvbera ko, ku k de (2005-05-19)
Xewna Mesd Barzan ji başr Kurdistan mezintir e (2005-02-07)
 
REKLAM


KOLUMNST
Şebab Egt nabe Şeroy Biro ez j nabim heval
Tolstoy xelata Nobel
Kurdistaneka serbixwe [ne]cida
Heşt rojn şer xendek I
Em felsefe
Hilbijartinn Kurdistan ez şok kirim
© 19972017 www.nefel.com  |  E-poste: info@nefel.com  |  Powered by Medesoft.org